Rozmiar tekstu: A- A+ BIP

Gmina Grajewo

Dziś jest: so, 23 września 2017
Imieniny: Tekli i Bogusława
Strona główna » Jednostki organizacyjne » SP Wierzbowo » Położenie

Położenie

Szkoła Podstawowa w Wierzbowie
położona jest w Gminie Grajewo, Powiat Grajewski, Województwo Podlaskie.

Wierzbowo
jest wsią typowo rolniczą - jedną z większych miejscowości Gminy Grajewo.
Położona jest w niedalekim sąsiedztwie miasta Grajewo - 6 km oraz w odległości około 4,5 km od trasy nr 61 Grajewo - Łomża.
Początkowo zwane było: Pobożany, następnie nazwy zmieniały się na: Kuchmistrzewo, Stara Dybła, Wierzbno i Wierzbowo.

Dzieje Wierzbowa:
Aktem z 10 VIII 1471 roku książe mazowiecki Kazimierz III dał braciom: księdzu Maciejowi, kanclerzowi, kanonikowi płockiemu i administratorowi biskupctwa płockiego, Janowi, skarbnikowi płockiemu, Jakubowi i Andrzejowi z Otoczni (powiat mławski) czterdzieści włók, gdziekolwiek je sobie znajdą i wymierzą (każdy po 10 włók).
Bracia wybrali sobie ziemie z obu stron drogi z Wąsosza do Łku, nad rzeką Dybłą, w miejscu zwanym Stara Dybła, a więc między nadaniem dla kasztelana wiskiego, a nadaniem dla Boczków.
Następnie 28 IV 1474 roku dał tym już oznakowanym 40 włókom prawo chełmińskie z czynszem książęcym w wysokości 2 grosze. Włóki te objął tylko jeden z braci, kuchmistrz Jakub, stąd też wieś Dybła na nich osadzona chłopami otrzymała nazwę Kuchmistrzewo.
Późniejsi właściciele nosili nazwisko Wierzbowskich (zapewne od Wierzbowca w powiecie sąchockim starego gniazda Prawdziców), więc wieś Kuchmistrzewo - ale dopiero po wyjściu z rąk Wierzbowskich - zmieniła w XVII wieku swą nazwę na Wierzbowo. Ci bracia z Otoczni posiadali jeszcze m.in. Kossobudy w ziemi płockiej, stąd też ich włóki nad Dybła zwano też Kossobudzkimi.
Wieś ta chyba początkowo miała zwać się Pobożany od herbu Otockich, bo w 1479 roku wymieniono Poborzany Jakuba z Otoczni podsendka raciąskiego.
Nazwa Kuchmistrzewo była wymieniana w latach 1506 - 1621. W nieznanym czasie (przed 1529 rokiem) przeszło do Wierzbowskich herbu Prawdzic (Stanisława, pisarza bielskiego, który w 1542 roku nabył jeszcze Zajki).
W 1621 roku władał nim Zygmunt syn Jana Dzwonkowski z ziemi nurskiej, a przed 1663 rokiem nabył Wierzbowo (po raz pierwszy pojawia się ta nazwa) Jakub Grajewski, podkomorzy wiski. Odtąd związało się z dobrami Grajewo, od których odpadło w początku XIX wieku i przeszło do Łempickich, a następnie do Jankowskich.
W 1827 roku było tu 18 dymów i 118 mieszkańców. Dobra te w 1871 roku własność Jankowskich składały się wówczas z folwarku Wierzbowo i Wojewodzino o rozległości 1884 mórg. Folwark Wierzbowo liczył 555 mórg gruntów ornych i ogrodów, 130 mórg łąk, pastwisk mórg 44, lasu mórg 747, zarośli mórg 4, wody mórg 2, 21 mórg nieużytków. W uprawie ziemi prowadozny był płodozmian pięciopolowy.
Na zabudowę folwarku składało się wówczas 6 budynków murowanych i 19 drewnianych.
W 1893 roku w majątku w Wierzbowie znajdowała się już gorzelnia, browar i wiatrak. Wraz z uwłaszczeniem i oddzielenim pól chłopskich i miejskich od pól folwarcznych w drugiej połowie XIX wieku w dobrach Wierzbowo - Wojewodzin powstały dwa nowe folwarczki - Aleksandrowo i Elzbiecin, w latach 80-tych XIX wieku nastąpiło rozdzielenie folwarków Wierzbowa i Wojewodzina.
W Wierzbowie były wtedy 32 domy i 119 mieszkańców. W trakcie działań wojennych 1939 - 45 zniszczeniom uległo założenie dworskie, z którego pozostały tylko relikty.
Po 1945 roku w skład Wierzbowa weszła niewielka osada Podchoina, powstała zapewne w okresie międzywojennym oraz wieś Górki, położona po południowej stronie wsi.

Źródło:
STUDIA I MATERIAŁY DO DZIEJÓW POWIATU GRAJEWSKIEGO,TOM I, PRACA ZBIOROWA POD REDAKCJĄ M. GNATOWSKIEGO I H. MAJECKIEGO, PWN, WARSZAWA 1975.

2013-05-20 13:54 Opublikował: Jacek Szeszko